Basho& Mùa thu- Haiku cổ điển Nhật Bản

alt

BASHO

(1644-1694)

Bài 1-Sáng tác 1686

Sang Đông hay Tây,

mênh mông sầu một nỗi-

Gió đầu thu lạnh rồi


Bài 2-ST 1680

Cành khô *

quạ đậu-

Hoàng hôn thu

*Có dị bản ghi là: Cành trụi lá /quạ đậu /Chiều thu


Bài 3-ST 1686

Chỉ độc một của riêng,

đời tôi sao mà nhẹ -

Nhẹ như bầu rượu này!


Bài 3-ST 1685

Chợp mắt trên lưng ngựa

vô tận những giấc mơ

… vầng trăng xa, khói bếp pha trà


Bài 4-ST 1689

Dưới một mái nhà chung

- ngủ bên cô gái điếm

bụi chua me và trăng đêm


Bài 5-

Nhìn về phía kia kìa!

-Ta cũng cô đơn,

sương mùa thu ơi!


Bài 6-ST 1692

Trăng trung thu,

cuộn lên cửa sông

ngọn triều dâng sóng


Bài 7-ST 1679

Khi tôi quan sát, lúc ngó ra ngoài

mùa thu đây rồi

- Ôi Suma* !


Bài 8

-Sóng biển lùi xa

đám ốc bé xíu

cánh hoa chua me


Bài 9-

Nơi này cô quạnh

phía trên đền Suma*

bãi biển mùa thu

*Suma một địa danh lịch sử nổi tiếng ở Nhật Bản nơi xa xưa đã

xẩy ra trận chiến sinh tử cuối cùng khốc liệt giữa 2 bộ tộc thù địch.


Bài 10-

Trên cánh đồng gặt dở

chim hạc từng đàn-

Thu về trên quê hương


Bài 11-ST 1688

Căn nhà tuyệt quá

lũ sẻ mừng rơn

vườn kê sau ngõ


Bài 12-ST 1690

Con ngỗng trời ốm , đáp xuống đất

giá buốt

tìm hơi ấm, nghỉ qua đêm


Bài 13-

Chớp lóe

vẳng từ thẳm đêm

tiếng vạc


Bài 14- ST 1694

Thế là đã thu

mưa phùn dăng dăng-

Lộ hình chị Nguyệt


Bài 15-

Mây

bỗng kéo che mặt trời chốc lát -

Đàn chim di cư


Bài 16-

Trăng vằng vặc sáng –

Sợ bầy cáo

chú bé có người lớn đi theo


Bài 17-

Làng xưa

chẳng có nhà nào

không trồng hồng ăn quả


Bài 18-St 1694

Mất trắng

cả một đêm thu –

Tâm sự


Bài 19-

Họ sống sao đây

trong căn nhà bé nhỏ

sau gốc liễu mùa thu!


Bài 20-

Trên bãi cỏ ba lá

hãy cho họ nghỉ một đêm

-Hỡi bầy chó dữ!


Bài 21-

Trăng rằm

cánh đồng bông

như đồng hoa nở


Bài 22-

Bụi hoa cúc

lại vươn thẳng dậy-

Dấu vết sau cơn mưa


Bài 23-ST 1689

Này bụi chua me bé bỏng

hãy thả cánh hoa mình

vào con sò đỏ, vào chén sakê này


Bài 24-

Hoa bìm bìm

chăng kín hàng rào lối cổng

im ỉm khóa suốt ngày


Bài 25-

Hoa cúc nở ngang nhiên

giữa đống đá ngổn ngang

trước cửa hàng xẻ đá


Bài 26-

Màu hoa cúc bạch

dẫu mắt rất tinh

đố tìm ra vết bụi


Bài 27-

Vẫn sót lại chút gì

mà ngắm nghía sau cơn bão mùa thu

-Hoa cúc


Bài 28-

Mùa thu đang qua

vẽ những nét ngày cuối

tự giấu mình trong hạt cây anh túc


Bài 29-

Vẫn đỏ, rực rỡ

mặt trời không thương xót

nhưng thoảng gió thu rồi


Bài 30-ST 1688

Nhìn sau lưng người mình vừa tiễn biệt

nỗi cô đơn

lành lạnh gió mùa thu


Bài 31-

Nguệch ngoạc mấy chữ,

tôi xé chiếc quạt cũ

Cuộc chia ly não nề


Bài 32-

Lá khoai lang

chờ mùa trăng

Ngôi làng này mùa khô hạn


Bài 33-

Vỏ trai sò mở ra phải cạy

như đôi ta

bên thác qua đường


Bài 34-

Từng đi đó đi đây

đến kiệt sức rồi

chỉ đất miền Kisô hoa nở đón


Bài 35 ST 1693

-Giữa dòng sông, trong cuộc lữ hành

đến ngôi sao cũng tạm nghỉ,

trên mỏm đá nhấp nhô


Bài 36-

Con đường này

không ai qua -

Chỉ mình sương thu buông


Bài 37-ST 1681

Bụi chuối trước cơn giông

giọt mưa rơi trong chậu

–Đêm nay, lặng nằm nghe


Bài 38

Mời đi một chuyến lữ hành

đọc haikư tôi viết-

Gió thu


Bài 39-

Gió thu đã thổi

mà xanh,

quả dẻ gai vẫn còn xanh


Bài 40-

Giọt sương

long lanh trên lá cỏ

đu đưa trước gió mùa thu


Bài 41-ST 1684

Đêm 13 không trăng

cây tuyết tùng ngàn tuổi

giông tố quật đổ rồi


Bài 42-

Một dây thường xuân

cùng 4,5 cây tre

bị cơn bão cuốn


Bài 43-

Hoa mào gà

khi ngỗng trời xúm xít

đã đỏ, càng rực hơn


Bài 44 ST 1684

-Nhụy hương lan

xức thơm

đôi cánh bướm


Bài 45-

Cô Yamanaka

không hái hoa cúc vườn

mà chọn bụi hoa trên bờ suối khoáng


Bài 46-

Mùi hoa cúc

ở Nara

Nhiều pho tượng cổ


Bài 47-

Hương lúa chín-

Tản bộ giữa hàng cây

biển Ariso bên phải


Bài 48-

­- Nhện à!

mày sẽ khóc sao đây

khi gió thu đã thổi


Bài 49-

Đêm yên ắng-

Dưới trăng

côn trùng thở than trong hốc cây dẻ


Bài 50-

Tiếng côn trùng than van -

Nào lại đây lắng nghe

trong lều gianh ẩn sĩ


Bài 51-

-Chẳng bao giờ hóa bướm

kiếp sống mùa thu này –

Lời con sâu đo than


Bài 52-

Trắng hơn

đá núi Ishi –

Gió thu


Bài 53-

-Suốt đêm

tiếng gió thở than

đằng sau rặng núi


Bài 54-

Hễ nói điều gì

đôi môi đều ớn lạnh

-Gió thu


Bài 55- ST 1684

Ảo hình xương sọ trắng

thân tàn gió xé tả tơi-

Mặt trời thu tiều tụy


Bài 56-

Trong làn gió thu,

gẫy và buồn bã

chiếc gậy dâu này


Bài 57-

Ồ trăng đây rồi !

chuông ngân sâu thẳm

tận biển mùa thu


Bài 58-

Thê thảm làm sao

châu chấu nỉ non

dưới chiếc mũ trận


Bài 59-ST 1691

Trong chuồng bò

tiếng muỗi kêu, tăm tối

kéo dài mùa hạ nồng


Bài 60-

Sống trong mùa thu

con bướm chỉ nhấp từng giọt sương

đọng trên hoa cúc


Bài 61-

Trăng trung thu

lướt mặt ao

buông đêm theo


Bài 62-

Trăng bay mau ,

các ngọn cây hãy đợi !

Cơn mưa đang đến sau


Bài 63-

Nhiều tảng đá lăn

từ ngọn Asama xuống

Bão về


Bài 64-

Tiết thu mát mẻ

giúp nào,một tay

gọt vỏ bí ngô và nhặt rổ cà !


Bài 65-

Quét vườn-

Khu đền tôi vừa dọn xong

lá liễu lại rụng đầy


Bài 66-

Là nhà tu khổ hạnh

tôi sẽ hái quả cây ,

nhổ sạch cỏ chùa này


Bài 67-

Thu thẳm sâu-

Ông bạn láng giềng

chẳng biết giờ ra sao?


Bài 68-

Tôi ở ngay trong đền

với cách nhìn trân trọng

khi ngắm vầng trăng trong


Bài 69-

Thưởng trà ban mai

Sư ông tĩnh lặng

hoa cúc với mình


Bài 70-

Nào mở khóa ra

cho trăng

lan tỏa vào đền


Bài 71-

Ôi!

giá như được gõ cửa đền Mitsui

vào ngắm trăng đêm nay


Bài 72-

Mây và sương mù

chỉ trong phút chốc

làm mất bao cảnh đẹp


Bài 73

-Mảnh trăng liềm

đất mờ sương

ruộng đại mạch


Bài 74-

Trăng trung thu

sương mù ôm chân núi

Đồng lúa khuất chân mây


Bài 75-

Tia chớp lóe ,

tôi nắm chặt bó đuốc

trong căn phòng tối om


Bài 76

-Trăng trung thu

Thời tiết miền Bắc

không tài nào dự đoán


Bài 77-

Dưới trăng trung thu

biết bao người chiêm ngưỡng

chẳng thấy mỹ nhân nào!


Bài 78-ST 1685

Này mây,mây ơi !

Thi thoảng cho họ nghỉ,

những người mê trăng!


Bài 79- ST 1684

Ta thường cảm thương loài khỉ

thử hỏi mình đã dành gì

cho bao em bé bị bỏ rơi trong gió thu này?


Bài 80- ST 1684

Khi cầm trong tay sương giá thu này

rồi sẽ tan đi-

Lệ tràn nóng hổi


Bài 81-ST 1684

Chết thì chắc… chưa !

Cuộc viễn du sắp hết

hoàng hôn thu…


Bài 82- ST 1684

Mùa thu năm nay, bỗng thấy mình già

một cánh chim trởi

một áng mây xa …

Ngõ bằng lăng

Hà Nội- Trung thu 2018

Đinh Nhật Hạnh

***

Tủ sách dịch Haikư Nhật Bản& Thế giới:Đinh Nhật Hạnh-Đinh Trần Phương

Tham khảo :“The Heart of Basho”-Takafumi Saito /William R Nelson-2006.

Video Tổng Hợp

Mời Quảng Cáo

Lượng truy cập

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay1168
mod_vvisit_counterHôm qua962
mod_vvisit_counterTất cả297224
Hiện có 101 khách Trực tuyến