Thơ haiku của Issa - Nhật Chiêu dịch

(Kobayashi Issa)


1. KHÔNG

buppo ga/ nakuba hikaraji/ kusa no tsuyu

Không pháp Bụt thì

giọt sương trên cỏ

chẳng ngời lưu ly


kimi nakute/ makoto ni tadai no/ kodachi kana

Không em hẳn là

quá nhiều quá rộng

rú rừng quanh ta

*


2. BỤT

mihotoke ya/ kojiki machi ni mo/ go tanjo

Ôi Bụt linh linh

trong khu hành khất

lại vừa đản sinh


nadeshiko ya/ jizo bosatsu no/ ato- saki ni

Bồ tát bên đường

hoa nữ lang phủ

quanh mình ngát hương


Thường thì ta tưởng Bụt chỉ đản sinh trong cung vàng điện ngọc. Bồ tát ở đây là Jizo (Địa Tạng) thường được dựng tượng bên đường ở Nhật trước đây như là bồ tát của linh hồn trẻ thơ. Nadeshiko là hoa cẩm chướng hay nữ lang với vẻ đẹp đầy nữ tính. Nhưng viết chữ Hán thì ta đọc là phủ tử nghĩa là trẻ con được cưng yêu.

*


3. RƠI

chiru botan/ kinô no ame wo/ kobosu kana

Mẫu đơn rơi

lòng nay đổ hết

mưa hôm qua rồi

*


4. LỢP

asagao no/ hana de fukitaru/ iori kana

Hoa triêu nhan ơi

em về giăng lợp

mái lều tàn tôi

*


5. DIỄN

bonyari to/ shite mo sasuga ni/ meigetsu zo

Đêm mờ mưa mây

vầng trăng lộng lẫy

làm sao diễn đây


Vầng trăng cũng như người không phải muốn diễn là được. Dù trăng lừng lẫy trứ danh e cũng có lúc khuất mờ. Không như mong đợi. Thế thôi.

*


6. CON ĐƯỜNG

inudomo ga/ yokete kurekeri/ yuki no michi

Chó ơi sao mà

ngược con đường tuyết

nép mình nhường ta


Đây là thế giới của bình an. Con đường trong tuyết hẹp như cửa hẹp. Mấy con chó và người đi ngược chiều. Chó lạ tránh sang bên nhường người đi qua. Thế gian trong tuyết bỗng dưng tử tế đáng yêu. Nhớ thơ Frost:

...Đất quả là nơi yêu thương:

tôi nào biết nơi nào hơn thế.

tôi thích leo cây bạch dương

leo những cành đen trên thân

cây tuyết trắng...


Yêu thương. Thời này không nói được lời tử tế ấy như Issa như Frost. Đọc thơ họ mà đau.

*


7. MÓN TRĂNG

yamazato wa/ shiru no naka made/ meigetsu zo

Trong bát canh

thôn làng bên núi

đọng một vầng trăng

*


8. SẸO HOA

koke no ha/ kokizu ni saku ya/ ishi jizô

Những vết sẹo vơi

trên bồ tát đá

rêu nở hoa rồi


Tượng bồ tát Jizô (Địa Tạng) thường dựng bên đường ở Nhật để phù hộ trẻ thơ và khách đi đường. Nhưng bản thân Jizô cũng đầy những thương tích thành sẹo đầy sẹo vơi. Thời gian chữa lành cả bồ tát lẫn con người.

*


9. VE NÚI

yamabito ya/ tamoto no naka no/ semi no koe

Tay áo ngân nga

người sơn cước ấy

tiếng ve ca

*


10. BƯỚM

bettari to/ chô no sakitaru/ kareki kana

Nở rộ này

những cánh bươm bướm

trên cành khô cây


Một bài thơ có thể dịch nhiều cách. Tôi thử dịch lại bài BƯỚM vừa rồi:

Ồ Ô

một đàn bướm đến

nở đầy cành khô

*


11. VỀ LẠI TRIÊU NHAN

asagao ya/ hito no kao ni wa/ sotsu ga aru

Bên hoa triêu nhan

gương mặt ai cũng

dường như điêu tàn

*


12. RA HOA

waga inu ga/ tonbo-gaeri no/ hana no kana

Con chó nhà

cớ chi nhảy nhót

anh đào ra hoa

*


13. HOA CỦA BỤT

fuyukawa ya/ hotoke no hana no/ nagare kuru

Sông mùa đông

bông hoa của Bụt

trôi một dòng không

*


14. TỊNH ĐỘ TUYẾT

arigata ya/ fusuma no yuki mo/ jôdo kara

Ôi ân tình

chăn đầy tuyết trắng

tịnh độ rơi lên mình

*


Issa

Video Tổng Hợp

Quảng Cáo